Achternaam minderjarige wijzigen

Achternaam minderjarige wijzigen

De achternaam van een minderjarig kind (jonger dan 18 jaar) mag uitsluitend in bepaalde situaties en onder strenge voorwaarden worden veranderd.

Ouderlijk gezag

Alleen de wettelijke vertegenwoordigers van een kind mogen een verzoek tot naamswijziging voor een kind indienen. Dit zijn degenen die het ouderlijk gezag hebben. Indien beide ouders het gezag hebben, dan moeten beide ouders het formulier van het verzoek tot naamswijziging ondertekenen. Wanneer een ouder dit verzoek niet ondertekent, kan Justis het verzoek niet in behandeling nemen. Als één van beide ouders weigert in te stemmen met de indiening van het verzoek, dan kan de andere ouder een verzoek om vervangende toestemming indienen bij de rechtbank.

Ook de persoon van wie het kind de achternaam krijgt, moet het verzoek ondertekenen.

Kinderen van 12 jaar of ouder moeten ook zelf instemmen met het verzoek tot naamswijziging.

Er wordt door Justis overigens altijd naar de mening van de andere ouder gevraagd. Zelfs als de andere ouder niet het gezag heeft, geen contact heeft met het kind of geen alimentatie betaalt.

Scheiding ouders

Wanneer een kind wordt geboren, kunnen de ouders kiezen welke achternaam het kind krijgt: die van de vader of die van de moeder. Deze achternaam kan in een beperkt aantal gevallen worden veranderd:

  • Na ontbinding van het huwelijk (scheiding), het verbreken van het geregistreerd partnerschap of de beëindiging van samenwoning van de ouders. Het kind kan dan de naam krijgen van de ouder die het kind verzorgt en opvoedt.
  • Als de partner met wie u uw kind opvoedt en verzorgt niet de ouder is, kan het kind de naam van uw partner krijgen.
  • Als het kind wordt verzorgd en opgevoed door een pleegouder of verzorger, kan het de naam van de pleegouder of verzorger krijgen.

Hoofdvoorwaarde: verplichte verzorgingstermijn

Degene van wie u wilt dat het kind de achternaam krijgt, moet het kind een aantal jaren hebben opgevoed en verzorgd. Dit is de ‘verplichte verzorgingstermijn’. De verzorgingstermijn is een aaneengesloten periode die wordt berekend vanaf de dag waarop u uw verzoek tot naamswijziging indient. Afhankelijk van de leeftijd van het kind geldt er een termijn van 3 of 5 jaar. Deze periode gaat in na de ontbinding van het huwelijk of de verbreking van de buitenhuwelijkse samenleving. Bij een echtscheiding gaat de verzorgingstermijn in op de datum waarop de beslissing van de rechter is ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand. Als u eerder uit elkaar bent gegaan, maakt dit geen verschil voor de berekening van de verzorgingstermijn. Bij verbreking van de buitenhuwelijkse samenleving gaat de verzorgingstermijn in op de datum van verbreking zoals vermeld in de Basisregistratie Personen.

Een verzorgingstermijn van 5 jaar geldt voor als het kind jonger dan twaalf jaar is. Voor een kind van 12 tot 18 jaar geldt een verzorgingstermijn van 3 jaar. Wilt u een verzoek tot naamswijziging indienen voor meer kinderen binnen uw gezin? Dan geldt een verzorgingstermijn van 5 jaar als één van de kinderen jonger dan 12 jaar is.

Uitzonderingen op de hoofdvoorwaarde

Als aan de verplichte verzorgingstermijn wordt voldaan, maar de andere ouder heeft bedenkingen tegen de verzochte naamswijziging, dan wordt het verzoek in principe afgewezen.

Voor kinderen jonger dan 12 jaar geldt dat het verzoek kan worden toegewezen als sprake is van één van de volgende uitzonderingen:

  1. De weigerende ouder is onherroepelijk veroordeeld vanwege het plegen van misdrijven tegen het kind.
  2. De verzoeker kan aantonen dat de ouder van wie het kind de naam heeft, niet of nauwelijks met het kind heeft samengeleefd. In de brochure Naamswijziging staat hoe dit kan worden aangetoond.

Als het minderjarige kind 12 jaar of ouder is, kan het verzoek wel worden toegewezen als hij de naamswijziging zelf wil. Voorwaarden zijn dat hij zelf moet instemmen met de indiening van het verzoek en ondanks de bedenkingen van de andere ouder de naamswijziging blijft instemmen met de wijziging.

Let op: als het verzoek voor toewijzing in aanmerking komt, wordt altijd nog een belangenafweging gemaakt.

Verschillende namen in een gezin

In sommige gevallen hebben kinderen van dezelfde ouders verschillende achternamen. Bijvoorbeeld als de kinderen in verschillende landen zijn geboren. Dit komt door de toepassing van regels van het internationaal privaatrecht. U kunt dan besluiten om alle verschillende namen van de kinderen te wijzigen in dezelfde naam. Daarvoor geldt wel een aantal voorwaarden:

  • Het verschil in achternaam tussen de kinderen is ontstaan als gevolg van de toepassing van regels van internationaal privaatrecht.
  • Het moet gaan om kinderen van dezelfde ouders.
  • Justis kan het verzoek alleen toekennen als voor alle kinderen van het gezin dezelfde achternaam wordt gevraagd (eenheid in het gezin).

Wanneer kinderen meerdere nationaliteiten hebben

Minderjarigen die naast de Nederlandse nationaliteit ook een andere nationaliteit hebben, kunnen een verzoek tot naamswijziging indienen. Het gaat dan om wijziging in de achternaam die zij volgens het recht van die andere staat hebben. Dit kan een dubbele achternaam zijn.